logo Archiwum Główne Akt Dawnych w Warszawie
Central Archives of Historical Records in Warsaw
Tabularium Actorum Antiquorum Varsoviense Maximum
AGAD  Home  >  BIP - AGAD  >  Zasób  >  Inwentarze  >  Genealogia  >  Metodyka  >  Działalność  >
Informacje:
Stowarzyszenie Miłośników Dawnych Dokumentów "Archivum Patriae"
Księgi metrykalne
I Ty możesz zostać genealogiem
Kwerendy genealogiczne
W poszukiwaniu zaginionych przodków
Kultura+

W poszukiwaniu zaginionych przodków

Zanim traficie Państwo do archiwum


1. Zanim przystąpicie Państwo do poszukiwań w archiwum zbierzcie wszystkie dostępne dane i informacje będące w posiadaniu rodziny. Spróbujcie sprawdzić, czy Wasza rodzina nie występuje w publikacjach genealogicznych, biograficznych, heraldycznych a także, czy jej przedstawiciele nie zostali odnotowani w pracach naukowych lub popularno naukowych dotyczących np. historii regionalnej.

W tym celu najlepiej korzystać z zasobów publicznych bibliotek naukowych w Warszawie:

  • Biblioteka Narodowa, al. Niepodległości 213
  • Biblioteka Uniwersytetu Warszawskiego, ul. Dobra 56
  • Biblioteka Publiczna m. st. Warszawy, ul. Koszykowa 26/29

2. Dobrym wprowadzeniem do podjęcia poszukiwań przodków jest podręcznik autorstwa Włodzimierza Dworzaczka Genealogia i popularna publikacja Rafała Prinke Poradnik genealoga amatora.

Ostatnio pojawiło się też wiele stron internetowych, prowadzonych przez osoby zainteresowane badaniami genealogicznymi.

3. Jeśli rodzina jest pochodzenia szlacheckiego to być może fragmenty jej genealogii zostały już opublikowane w XIX i XX wiecznych genealogiach lub herbarzach, te drugie, w Polsce, nie ograniczają się tylko do podania i opisu herbu, ale zawierają też informacje genealogiczne.

4. Warto wiedzieć, że odnalezienie swego nazwiska w herbarzu nie musi dowodzić szlacheckiego pochodzenia. Często nazwiska typu szlacheckiego były noszone przez rodziny mieszczańskie i chłopskie.

5. Należy pamiętać, że obok wydawnictw genealogicznych "całościowych" istnieją takie, w których jako kryterium doboru materiału przyjęto pochodzenie terytorialne (np. obejmujące tylko szlachtę koronną lub litewską, z jednego województwa czy guberni) lub narodowościowe (np. tylko szlachta pochodzenia tatarskiego) czy wyznaniowe (tylko szlachta wyznania kalwińskiego).

6. Trzeba też mieć świadomość, że nie zawsze informacje podawane w herbarzach są wiarygodne i wytrzymują próbę czasu. Może się tak dziać z różnych powodów, np. nierzetelności autorów, czy po prostu postępu w badaniach historycznych.

7. Polskie piśmiennictwo genealogiczne jest ubogie w porównaniu z zachodnim, pochodzi głównie z XIX i początku XX wieku, choć nie brak i publikacji nowszych, zwłaszcza tych z lat 90 tych XX wieku, kiedy nastąpił wzrost zainteresowań badaniami genealogicznymi wśród historyków i amatorów. Poniżej tytuły najczęściej wykorzystywane w poszukiwaniach.

  • A. Boniecki, Herbarz polski, Warszawa 1899-1914. (17 tomów do nazwiska Makomaski).
  • J. Ciechanowicz, Rody rycerskie Wielkiego Księstwa Litewskiego, Rzeszów 2001.
  • J. K. Dachnowski, Herbarz szlachty Prus Królewskich z XVII w., Kórnik 1995.
  • J. Dunin-Borkowski, Rocznik szlachty polskiej, Lwów 1881.
  • J. Dunin-Borkowski, Almanach błękitny. Genealogie żyjących rodów polskich, Lwów 1908.
  • S. Dziadulewicz, Herbarz rodzin tatarskich w Polsce, Wilno 1929.
  • P. Gałkowski, Genealogia ziemiaństwa ziemi dobrzyńskiej XIX-XX wieku (do 1939), Rypin 1997.
  • Genealogie żyjących utytułowanych rodów polskich, Lwów 1914.
  • Herbarz Ignacego Kapicy Milewskiego (dopełnienie Niesieckiego), wyd. Z. Gloger, Kraków 1870.
  • R. Horoszkiewicz, Spis rodów szlachty zaściankowej ziemi pińskiej, Warszawa 1997.
  • Indeks nazwisk do "Herbarza Polskiego" Adama Bonieckiego, oprac. S. Konarski, Warszawa 1993.
  • W. W. Kojałowicz, Herbarz rycerstwa W.X. Litewskiego . . ., Kraków 1897.
  • S. Konarski, Szlachta kalwińska w Polsce, Warszawa 1936.
  • L. Korwin, Ormiańskie rody szlacheckie, Kraków 1934.
  • S.K. Kruczkowski, Poczet Polaków wyniesionych do godności szlacheckiej przez monarchów austriackich w czasie od r. 1773 do 1918, Lwów 1935.
  • T. Lenczewski, Genealogie rodów utytułowanych w Polsce, Warszawa 1995-1996.
  • S. Łoza, Rodziny polskie pochodzenia cudzoziemskiego osiadłe w Warszawie i okolicach, Warszawa 1932-1934.
  • Materiały do biografii, genealogii i heraldyki polskiej. Źródła i opracowania, Buenos Aires-Paryż 1963-1987.
  • P. Nałęcz-Małachowski, Zbiór nazwisk szlachty, Lublin 1805.
  • K. Niesiecki, Herbarz polski, Warszawa 1848
  • J. Ostrowski, Księga herbowa rodów polskich, Warszawa 1897.
  • M. Pawliszczew, Herbarz rodzin szlacheckich Królestwa Polskiego najwyżej zatwierdzony, Warszawa 1853.
  • F. Piekosiński, Heraldyka wieków średnich, Kraków 1899.
  • Poczet szlachty galicyjskiej i bukowińskiej, Lwów 1857.
  • Polska Encyklopedia Szlachecka, Warszawa 1935-1938.
  • K. Pułaski, Kronika polskich rodów szlacheckich Podola, Wołynia i Ukrainy, oprac. T. Epsztein, S. Górzyński, Warszawa 1991.
  • Spis alfabetyczny obywateli ziemskich Królestwa Polskiego, Warszawa 1909.
  • Spis szlachty Królestwa Polskiego, Warszawa 1851-1854.
  • Spis ziemian Rzeczypospolitej Polskiej w roku 1930 (według województw)
  • Album Armorum nobilium Regni Poloniae, Herby nobilitacji i indygenatów X-XVIIw., oprac. B. Trelińska, Lublin 2001.
  • W. Wielądko, Heraldyka, czyli opisanie herbów w jakim który jest kształcie oraz familie rodowitej szlachty polskiej i W. Ks. Litewskiego z ich herbami, Warszawa 1792-1798.
  • T. Żychliński, Złota księga szlachty polskiej, Poznań 1879-1908.
  • W. N. Trepka, Liber generationis plebeanorum ("Liber chamorum"), pod red. W. Dworzaczka, Wrocław 1963.
  • S. Uruski, Rodzina, herbarz szlachty polskiej, Warszawa 1904-1917.
  • Z. Wdowiszewski, Szlachta ziemi dobrzyńskiej za ostatnich Jagiellonów, Warszawa 1932.

8. Warto wiedzieć, że Naczelna Dyrekcja Archiwów Państwowych wydała dwa katalogi zawierające informacje o materiałach genealogicznych znajdujących się w AGAD, w pierwszym, w układzie alfabetycznym pomieszczone są osoby, dla których posiadamy nobilitacje i indygenaty.

Druga pozycja to spis rodzin i osób, które legitymowały się ze szlachectwa w Królestwie Polskim w XIX w.

  • Materiały genealogiczne, nobilitacje, indygenaty w zbiorach Archiwum Głównego Akt Dawnych w Warszawie, oprac. A. Wajs, Warszawa 2001.
  • Szlachta wylegitymowana w Królestwie Polskim w latach 1836-1861, oprac. E. Sęczys, Warszawa 2000.

9. Często przy poszukiwaniach genealogicznych, niezbędna okazuje się identyfikacja miejscowości z jakich pochodzili przodkowie, by ją ustalić najlepiej sięgnąć po:

  • Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, pod red. B. Chlebowskiego wyd. 1880-1902 .
  • T. Bystrzycki, Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej, Przemyśl 1933-1934.
  • Wykaz urzędowych nazw miejscowości w Polsce, Warszawa 1980.
  • S. Rospond, Słownik nazw geograficznych Polski Zachodniej i Północnej, Wrocław 1951.

10. Z kolei przy identyfikacji pochodzenia nazwiska:

  • K. Rymut, Słownik nazwisk współcześnie w Polsce używanych, Kraków 1992.
  • Słownik staropolskich nazw osobowych, pod red. W. Taszyckiego, Wrocław 1965-1987.

Zanim odwiedzicie Państwo archiwum sprawdźcie czy przechowuje ono poszukiwane przez Was materiały źródłowe. Wszystkie archiwa posiadają informatory lub przewodniki po swoim zasobie wydane drukiem i dostępne w bibliotekach naukowych, a informacja o nich i zasobie aktowym placówki znajduje się często na stronie internetowej archiwum.

Dla zasobu archiwalnego AGAD są to następujące pozycje:

  • Archiwum Główne Akt Dawnych w Warszawie, Informator o zasobie, pod red. T. Zielińskiej, Warszawa 1992.
  • Archiwum Główne Akt Dawnych w Warszawie, Przewodnik po zespołach, t. I, Archiwa dawnej Rzeczypospolitej, pod red. J. Karwasińskiej, Warszawa 1975 wyd. II.
  • Archiwum Główne Akt Dawnych,Przewodnik po zasobie, t. II, Epoka porozbiorowa, pod red. F. Ramotowskiej, Warszawa 1998.

Plan pracy Pracowni Naukowej AGAD w 2014 r.
Czas zwykły:
od poniedziałku do piątku od 9.00 do 19.00
Wietrzenie Pracowni Naukowej odbywa się w godzinach: 12.15 - 12.30, 17.00 - 17.15
Podczas wietrzenia należy opuścić Pracownię Naukową
Czas skrócony:
18 kwietnia (Wielki Piątek) od 9.00 do 12.00
30 kwietnia, środa od 9.00 do 16.00
18 czerwca, środa od 9.00 do 16.00
31 października, piątek od 9.00 do 12.00
Zamknięta:
1 stycznia, środa (Nowy Rok)
6 stycznia, poniedziałek (Trzech Króli)
21 kwietnia, poniedziałek (Wielkanoc)
1 maja, czwartek (Święto Pracy)
2 maja, piątek
19 czerwca, czwartek (Boże Ciało)
20 czerwca, piątek
10 listopada, poniedziałek
11 listopada, wtorek (Święto Niepodległości)
24 grudnia, środa (Wigilia)
25 grudnia, czwartek (I Dzień Świąt)
26 grudnia, piątek (II Dzień Świąt)
30 grudnia, wtorek
31 grudnia, środa (Sylwester)
Kontakt telefoniczny
(+ 48)(22) 831-54-91 w. 429 (Pracownia Naukowa)
(+ 48)(22) 831-54-91 w. 427
(+ 48)(22) 831-54-91 w. 446
W sierpniu Pracownia Naukowa jest zamknięta.
Ponadto Pracownia Naukowa jest zamknięta w soboty i niedziele.